Δευτέρα, 14 Φεβρουαρίου 2011

ΕΥΡΥΤΑΝΙΑ,Η ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΗ ΠΛΕΥΡΑ… ΤΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ!



Ρεπορτάζ: Αρωνιάδα Ελένη-Ευαγγελία

«Ευρυτανία. Βρίσκεται στα βορειοδυτικά της Στερεάς Ελλάδας, χαρακτηρίζεται από τα πυκνά ελατοδάση της και είναι ο πιο ορεινός και ο πιο αραιοκατοικημένος νομός της Ελλάδας. Δικαιωματικά πολλοί την αποκαλούν ‘Ελβετία’ ή ‘Άλπεις’ της Ελλάδας…».
Αυτή η τελευταία φράση αναγράφεται σε κάθε τουριστικό οδηγό και κάθε ιστοσελίδα που έχω ανοίξει τα τελευταία χρόνια με αναφορά στην Ευρυτανία. Και ναι, δε διαφωνώ ότι ο τόπος μας, λόγω του φυσικού του κάλλους και των διάφορων ιδιαιτεροτήτων του, μπορεί εύστοχα να παρομοιάζεται με την αλπική ομορφιά, όμως τόσο για τους μόνιμους κατοίκους του όσο και για τους τουρίστες που τον επισκέπτονται, παραμένει το ίδιο( ίσως και περισσότερο ) άγνωστος με την Ελβετία και τις Άλπεις!

ΜΟΝΙΜΟΙ ΚΑΤΟΙΚΟΙ
Το φαινόμενο αυτό παρατηρείται πολύ έντονα σε ορισμένους κατοίκους του Καρπενησίου, κυρίως όσους έχουν γεννηθεί και έχουν μεγαλώσει σε αυτό, οι οποίοι στην πλειονότητά τους δεν γνωρίζουν ούτε βασικά στοιχεία της γεωγραφίας του νομού. Δυστυχώς, η άγνοιά τους επεκτείνεται και στη στοιχειώδη αναγνώριση ειδών της χλωρίδας και της πανίδας του φυσικού περιβάλλοντος μέσα στο οποίο ζουν, θυμίζοντας κατοίκους μεγαλούπολης.
Από την άλλη πλευρά, οι κάτοικοι των χωριών της Ευρυτανίας βρίσκονται σε πολύ στενή επαφή με τη γη, τα ζώα, τα δάση και τα βουνά της περιοχής που ζουν. Αυτό το οποίο δεν θεωρούν απαραίτητο και κάνουν σπάνια είναι οι μετακινήσεις εντός του νομού με σκοπό να γνωρίσουν την ευρύτερη περιοχή και να συμμετάσχουν σε διάφορες δραστηριότητες που γίνονται σε άλλα χωριά. Η συνήθης εικόνα στα χωριά είναι να κάθονται, μετά τις δουλειές τους, οι άνθρωποι στο καφενείο, στην ίδια πάντα θέση ακολουθώντας την ίδια ρουτίνα ετών.
ΤΟΥΡΙΣΤΕΣ
Στην κατάσταση αυτή της στασιμότητας έρχεται να προστεθεί και ο τουρισμός της Ευρυτανίας. Το μεγαλύτερο μέρος των τουριστών που καταφθάνουν εδώ κάθε Σαββατοκύριακο, τριήμερο ή στις γιορτές, επισκέπτονται αποκλειστικά και μόνο το Καρπενήσι και τα χωριά της Ποταμιάς, με τη μεγαλύτερή τους διαδρομή να φτάνει μέχρι το μοναστήρι του Προυσσού.
Παρήγορο είναι το γεγονός ότι τα τελευταία χρόνια αρχίζει και υπάρχει ρεύμα (μικρό σχετικά) επισκεπτών στο νομό μας, οι οποίοι έρχονται συνειδητά για να γνωρίσουν τον τόπο, να περπατήσουν και να γνωρίσουν τη μαγευτική φύση, να αθληθούν μέσα από διάφορες δραστηριότητες και να γευτούν τα τοπικά προϊόντα. Κυρίως όμως, αποζητούν να ζήσουν την παραδοσιακή φιλοξενία των ανθρώπων της Ευρυτανίας, οι οποίοι πάντα τη χάριζαν με απλότητα και αμεσότητα χωρίς φαμφάρες και υπερβολές.

ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Ο εναλλακτικός τουρισμός αποτελεί τμήμα των ειδικών μορφών τουρισμού, οι οποίες χαρακτηρίζονται από την ύπαρξη ενός ειδικού κινήτρου στη ζήτηση και από την ανάπτυξη μιας αντίστοιχης ειδικής υποδομής (προσφοράς). Με τον εναλλακτικό τουρισμό, οι άνθρωποι αναζητούν ένα διαφορετικό τρόπο διακοπών, ο οποίος συνδέεται με την προστασία της τοπικής κουλτούρας και της πολιτιστικής κληρονομιάς, την προστασία του φυσικού και ανθρωπογενούς περιβάλλοντος αλλά και με την αποφυγή της χρήσης υπηρεσιών οργανωμένου μαζικού τουρισμού.
Επιπλέον, ο εναλλακτικός τουρισμός έχει αποκτήσει με τον καιρό ένα συμβολικό χαρακτήρα, του οποίου τα κύρια χαρακτηριστικά είναι η αυθεντικότητα των στιγμών που ζει ο επισκέπτης και η άμεση επαφή του με τη φύση, η άρνηση των απρόσωπων μαζικών πακέτων τουρισμού, η αποφυγή κοσμικών θέρετρων, ακόμη και ο συνδυασμός διακοπών με εθελοντική εργασία.

ΜΟΡΦΕΣ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ
Οι μορφές του εναλλακτικού τουρισμού είναι πάρα πολλές. Αναφέρουμε ενδεικτικά κάποιες από τις κυριότερες:
· Αγροτουρισμός, ο οποίος είναι η πιο αναπτυγμένη και διαδεδομένη μορφή εναλλακτικού τουρισμού στην Ελλάδα.
· Θρησκευτικός τουρισμός
· Συνεδριακός τουρισμός
· Χειμερινός τουρισμός
· Ορειβατικός και περιπατητικός τουρισμός
· Παράκτιος, παραλίμνιος, παραποτάμιος τουρισμός
· Εκπαιδευτικός-πολιτιστικός τουρισμός
· Αθλητικός τουρισμός
Η Ευρυτανία, λόγω της άγριας ομορφιάς της σε συνδυασμό με την ποικιλότητα του εδάφους της, ενδείκνυται για όλες σχεδόν τις μορφές εναλλακτικού τουρισμού. Αυτές όμως που ανθούν περισσότερο είναι ο αθλητικός, ο θρησκευτικός, ο χειμερινός και ο περιπατητικός-ορειβατικός τουρισμός. Τα πιο δημοφιλή είδη τουρισμού στο νομό είναι τα δύο τελευταία και με αυτά θα ασχοληθούμε παρακάτω.
ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Σε αυτό το είδος τουρισμού περιλαμβάνονται διάφορες δραστηριότητες. Οι σπουδαιότερες, βέβαια, είναι το χειμερινό ski, το snowboard και άλλα αθλήματα και παιχνίδια χιονιού. Κάθε χρόνο, την περίοδο που είναι χιονισμένο το Βελούχι, πολλοί είναι οι λάτρεις αυτών των σπορ που επισκέπτονται το Καρπενήσι και την ευρύτερη περιοχή.
Σ' ένα οροπέδιο του Βελουχιού, σε υψόμετρο 1840 μ. στη θέση "Διαβολότοπος", βρίσκεται το Χιονοδρομικό Κέντρο Καρπενησίου, που απέχει 12 χλμ. από την πόλη του Καρπενησίου. Δημιουργήθηκε το 1974 και από τότε διαρκώς βελτιώνεται. Διαθέτει 10 πίστες διαφορετικών επιπέδων δυσκολίας κυμαινόμενης υψομετρικής διαφοράς από 1800-2040μ., 7 αναβατήρες (3 συρόμενους, 4 εναέριους), με δυνατότητα εξυπηρέτησης 5.150 ατόμων/ώρα, καταστήματα πώλησης και ενοικίασης ειδών σκι και μηχανοκίνητων έλκηθρων και σχολή σκι. Επίσης, λειτουργούν, Σαλέ φιλοξενίας 100 ατόμων, εστιατόριο, καφετέρια, μπαρ και πρώτες βοήθειες στις πίστες. Από τους αναβατήρες έχεις υπέροχη θέα προς την πόλη, τα βουνά της περιοχής, αλλά και όλης της κεντρικής Ελλάδας.


ΟΡΕΙΒΑΤΙΚΟΣ-ΠΕΡΙΠΑΤΗΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ

Η συγκεκριμένη μορφή εναλλακτικού τουρισμού είναι αρκετά διαδεδομένη σε όλη την Ελλάδα και γνωρίζει σχετικά μεγάλη ανάπτυξη στην Ευρυτανία. Υπάρχουν τρεις εταιρείες που εξειδικεύονται με το είδος αυτό στην Ευρυτανία : η Trekking Hellas, η Ευ Ζην και η Mountain Action, οι οποίες διατηρούν πολύ καλό επίπεδο σε θέματα γνώσης του αντικειμένου, ασφάλειας και παροχής υπηρεσιών τους στο κοινό. Πολύ καλή είναι και η συνεργασία μεταξύ τους.

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΕΥΡΥΤΑΝΙΑΣ
· Rafting στους ποταμούς Ταυρωπό και Τρικεριώτη
· Canoe Kayak στη λίμνη Κρεμαστών
· River trekking στο Πανταβρέχει
· Ιππασία στις Κορυσχάδες
· Πεζοπορία στη Μονή Προυσσού – Μαύρη Σπηλιά
· Διαδρομή 4Χ4 & πεζοπορία στα Άγραφα
· Ποδήλατο βουνού
· Διάσχιση με 4Χ4 στην Καλιακούδα
· Πεζοπορία Via Ferata στη Μαύρη Σπηλιά
· Paintball

1. Το rafting είναι η κατάβαση ποταμού με φουσκωτές βάρκες. Το πλήρωμα αποτελείται από 6-8 κωπηλάτες και έναν επαγγελματία οδηγό ποταμού και για να συμμετέχει κάποιος πρέπει να ξεκινήσει από ποτάμια πρώτου-δευτέρου βαθμού δυσκολίας και να προχωρήσει στη συνέχεια στα πιο δύσκολα. Rafting γίνεται στα ποτάμια Ταυρωπό και Τρικεριώτη.

2. Trekking στην περιοχή των Αγράφων, τη Χελιδόνα, την Καλλιακούδα και στην Κρέντη.

Το Trekking είναι πεζοπορία μέσα σε μονοπάτια και διαδρομές στο βουνό, με συνοδεία επαγγελματιών οδηγών. Για να λάβει κάποιος μέρος σε μία μονοήμερη ή πολυήμερη απλή πεζοπορία το μόνο που χρειάζεται είναι αγάπη και σεβασμός για την φύση.
3. River Trekking στο μνημείο της παγκόσμιας φυσικής κληρονομιάς Πανταβρέχει.
Πρόκειται για πεζοπορία στις όχθες και σε ορισμένα σημεία μέσα στα ποτάμια. Οι πεζοπορίες αυτές πραγματοποιούνται τους καλοκαιρινούς μήνες και δεν χρειάζεται προηγούμενη εμπειρία.
4. Kayak ποταμού στον Ταυρωπό και τον Τρικεριώτη. Πρόκειται για την κατάβαση ποταμού με καγιάκ και συνοδεία επαγγελματία οδηγού. Για να συμμετέχει κάποιος σε καταβάσεις ποταμού με kayak πρέπει πρωτίστως να έχει παρακολουθήσει ορισμένα μαθήματα.
5. Canoe-Kayak στη Λίμνη Κρεμαστών.
Είναι η περιήγηση στη λίμνη σε διθέσια canoe-Kayak με τη συνοδεία επαγγελματία οδηγού και δεν απαιτείται προηγούμενη εμπειρία για να λάβει κάποιος μέρος σε αυτή τη δραστηριότητα.
6. Διαδρομές με αυτοκίνητα 4Χ4 στα Άγραφα και την Καλιακούδα.
Σε εκδρομές 4x4 μπορεί να συμμετέχει οποιοσδήποτε έχει διάθεση για εξερεύνηση και ανακαλύψεις ενώ υπάρχει και συνοδεία επαγγελματιών οδηγών.
7. Ιππασία κοντά στο χωριό Κορυσχάδες, με εκπαιδευμένα άλογα που ακολουθούν προκαθορισμένες δασικές διαδρομές με τη συνοδεία επαγγελματιών εκπαιδευτών.

8. Ποδήλατο βουνού σε υπέροχους δασικούς δρόμους. Διαδρομές με δύο βαθμούς δυσκολίας.
9. Πεζοπορία στη Μαύρη Σπηλιά-Via Ferata . Via Ferata σημαίνει σιδερένιο μονοπάτι και είναι το μοναδικό στην Ελλάδα (έγινε με χορηγία κάποιου ντόπιου). Στην ουσία είναι σιδερένια σκαλοπάτια πάνω στους βράχους με πλαϊνό συρματόσχοινο για την ασφάλεια των πεζοπόρων. Η διαδρομή είναι κατάλληλη και για αρχάριους.
10. Paintball. Νέο παιχνίδι, ιδανικό για άσκηση και εκτόνωση.
ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ
Οι εταιρείες που ασχολούνται με τον εναλλακτικό τουρισμό παρέχουν στους συμμετέχοντες τον απαραίτητο εξοπλισμό, όπως στολές, ειδικές κάλτσες, αντιανεμικά, γάντια, κράνη, ποδήλατα, βάρκες και ό,τι άλλο χρειάζεται η κάθε δραστηριότητα.
Ο εξοπλισμός είναι σύγχρονος και ανανεώνεται κάθε δύο με τρία χρόνια, ενώ συνήθως αντικαθίσταται πιο σύντομα λόγω φθορών.
Όσοι ενδιαφέρονται να συμμετάσχουν σε κάποια δραστηριότητα θα πρέπει να γνωρίζουν ότι δεν χρειάζεται να φροντίσουν για τίποτα άλλο εκτός από το να έχουν μαζί τους μαγιό ή δεύτερα εσώρουχα, δεύτερο ζευγάρι παπούτσια και πετσέτα.

ΕΚΠΑΙΔΕΥΜΕΝΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ

Το επίπεδο εκπαίδευσης και κατάρτισης του προσωπικού των εταιρειών είναι πολύ καλό. Η εκπαίδευση των οδηγών και συνοδών των δραστηριοτήτων αυτών γίνεται από ξένους εκπαιδευτές, κυρίως Γάλλους, οι οποίοι είτε έρχονται στην Ελλάδα ή οι υποψήφιοι εκπαιδευόμενοι πηγαίνουν στο εξωτερικό.
Η προσπάθεια τόσο των εταιρειών όσο και του προσωπικού της, να είναι άρτια εκπαιδευμένο, συναντά σοβαρούς σκοπέλους γιατί δεν υπάρχει στην Ελλάδα επίσημη κρατική σχολή εκπαίδευσης οδηγών και συνοδών αυτών των δραστηριοτήτων. Έτσι οι ενδιαφερόμενοι πρέπει να αποταθούν στο εξωτερικό για την εκπαίδευσή τους. Το πρόβλημα ξεκινά από το γεγονός ότι δεν υπάρχει κανένα νομικό καθεστώς για τον εναλλακτικό τουρισμό στο Ελληνικό κράτος κι έτσι δεν μπορούν να ανοίξουν σχολές εκπαίδευσης. Οι εταιρείες σύσσωμες προσπαθούν να λύσουν το θέμα αυτό, κάνοντας αίτηση στον ΕΟΤ. Η απάντηση ακόμη αναμένεται.



ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Ο εναλλακτικός τουρισμός στην Ευρυτανία αποτελεί ένα μεγάλο κομμάτι της ανάπτυξης του τόπου και της εξέλιξης του νομού ως τουριστικό προορισμό. Την άποψη αυτή μοιράστηκε μαζί μας ο κ. Σταλίκας Δημήτρης, Υπεύθυνος της TREKKING HELLAS Ευρυτανίας, ο οποίος σε συνομιλία που είχαμε μας πρόσθεσε ότι κάθε χρόνο συμμετέχουν στις δραστηριότητες τους, 2.000-2.500 άτομα κατά μέσο όρο, εκτός των κατασκηνώσεών τους που φιλοξενούν γύρω στα 300 παιδιά κάθε καλοκαίρι. Τα νούμερα αυτά καταδεικνύουν την αναγκαιότητα όχι μόνο ύπαρξης εναλλακτικών μορφών τουρισμού αλλά και ενίσχυσής τους με κάθε δυνατό τρόπο, ώστε να καταφέρουμε να φτάσουμε σε ένα καλό επίπεδο παροχής υπηρεσιών, αντάξιο ίσως των ευρωπαϊκών. Στη Γαλλία, λόγου χάριν, ένα και μόνο γραφείο είχε 25.000 άτομα σε μία σεζόν, γεγονός που μας κάνει να σκεφτόμαστε πόσο πίσω είναι η χώρα μας στο κομμάτι αυτό. Η Ευρυτανία, βέβαια, ήταν από τους πρώτους νομούς που από τις αρχές της δεκαετίας του ’90, άρχισε να δέχεται εναλλακτικό τουρισμό (κυρίως από το εξωτερικό) και θα ήταν συμφέρον να μπορέσει και σήμερα να κατακτήσει την πρωτιά σε τουριστική ανάπτυξη, όχι μαζική αλλά εκλεκτική.
Θα ήταν σκόπιμο να εκμεταλλευτούμε κάθε ευκαιρία όχι μόνο για την ανάπτυξη του τουρισμού αλλά και για μας, ώστε να γνωρίσουμε τον τόπο μας με ουσία και αυθεντικότητα. Η Ευρυτανία είναι μια μαγευτική γωνιά της Ελλάδας που συνδυάζει την άγρια ομορφιά με τη γαλήνη της φύσης, την ηρεμία με την ένταση και την απειθαρχία του ανθρώπινου με την υποταγή στο θείο. Ας κοιτάξουμε λοιπόν γύρω μας το περιβάλλον στο οποίο ζούμε και ίσως δούμε πραγματικά.